Tuesday, 24 June 2014

FOOTBALL APAT CHRISTIAN HINKHUO A KIJIL DINGTE



         
                                                                                       
Football pehsiam chu kana hi kei na ahin ka thei kha apat in football peh World Cup, EURO, English Premier League chi vel kana et ut mama mai hi. T.Khazang apat Km 6 ding vel jaan nuai ah lampi jot in World Cup en ding in kana pei kha jel hi.A dieh in tam kum 4 dan jel a um football peh pen khu et ut ahuoi deu dieh hi ei Lamka sung ngei ah zong electric meivah bang chih tan a lungtung ngai vevaw lou hi nan leh tam World Cup sung teng in pen a dan dan ahing um deu hi. Team(Gam) joudinga I gintat mama te hing guollel in guollel dinga gintat mama te gintat loupi in hing hat mama jel chi bang um hi.A ki pehte hi in ei a en tu mai mai te zong khu guoljou lam ki ut mama mai hi.
I Christian hinkhuo ngei zong aw nichin a isil tuoh, siltungte, toh tekhah ana hi jel hi. Sawltah Paul in Boxing (II Tim. 2:3), Tai Kidem (Running), Innlam/Innsah (Building) (ICor 3:10)  leh Nichin kizahna khantouna (Warfare) (II Tim 2:3) te toh an ate kah hi. Christain leitunga teng lai I hi jieh in tam leitung silte toh ki khen hamsa mama ding hi. Paul in tam leitung silte toh ki khenna dinga leitunga um lou ngai ding ahi ana chi hi (I Cor. 5:10). Nichin a ginglou Pasian thei loute toh I ki gop ngai a I um khawm ngai a I ki mawl khawm ngai hi. A hin bang I bawl a bang isep chi pen a thupi ahi sih a a thupi pen khu heisung hei mun ah I um jong in Christ a dinga theipitu (witness) ihi gige ua Leitung Vah (light of the world) Khantanhoi thu pawtu midangte et tawn thei dinga I umding uh ahi (Matt. 5:14-16). Tuazieh in sil khat pou pou ah World Cup hun, Euro hun, ahi ta in I bawl chin tengah Christian khu tamchi ahi chi pen I suh lat sawm ding uh Imangpa Jesu Christ hing deidan ahi hi.
Koi Team ah I pang uai…?
1930 leh 1934 a World Cup kimawl minthang mama Luis Monti tan chin ka sim in ka ngaisut na ah sil tuom tuom a hing lut hi. 1930 World Cup lai in Argentina gam/Team min in football a peh a tua leh 1934 kum in Italy ah ki suon/pem in Italy team min in World Cup ah football a peh kia hi Argentina a dinga a peh lai in a lawsam a Italy min a dinga football a peh lai in a law ching a ang guol jou hi.

Tami bang ma in ei Christian te zong khu amasa lai in guollel team lam ah I um ua guollel Setan team lam ah I kimawl uhi. “Aziehpen eite zong masang lai in, mimote, thumang loute,sola umte, utna gilou leh nopsahna tuomtuom suoh leh sal a na taangte ina hi ua  , gilou leh kithangsieta umte, kimuda leh ki ensante tualeh khat leh khat kimudatuote ina hi uhi.”   (Tit 3:3) Chia Laisiangthou in a na gen ma bangh in, ahin tu in vang Pasian it na lungsiatna jieh in Setan team guollel team hita lou in guoljou team mangpa Jesu Christ team ihi jaw tau hi. Mangpan eite ahing hutdamna khu “Dihtatna nasep eiten ina bawlte zieh hilou in, Ama khotuona dungzui in eite ahing hundamta hi, tua hundamna pen Hagau Siengthou zieh a pienthana a silsiengna leh siemtha kia na zieh ahi.”   (Tit 3:5) Tam Tita Laithawn giel pa Sawltah Paul ngei zong Guollel lam Setan team ah ana kimawl ngai a Christian te bawl sie leh bawl genthei dinga Damascus lam juon a suh leh  tou a tai lai in Setan team ah apang ahi hi. Ahin Pasian lungsiatna mongbei in amapa hing han doh in tunia eite bang in guoljou team Jesu Christ team ah football hing peh kia in hing ki mawl kia hi. (Nasepte 9:1-10) Tamkhu ama pa mama in ahing puong khi hi “Aziehpen sawltahte lah a aneupen ka hi a, Pasian hattuomte ka bawl genthei ziehin sawltah chitaah zong ka hi sih hi. Hinanleh Pasian hepina ziehin ka hina bangbang ka hi. hi ding ka hita, tualeh A hepina hing pieh khu athawn in a um sih hi. Hinanleh amaute zousie sangin ka sem gim zaw hi, hinanleh kei sep ahi sih a, Pasian hepina ka kunga um in asep ahi zaw hi”   (1Co 15:9-10).

Tuni in koi team ihi uoi chi ki en pha lei ut huai isa mama mai uh hi hagau lam hinkhuo ah neutral koima team a pang lou chi a um thei sih a Calvary Team na hi lou leh Hell/Meidiil a tengte team/ Setan team na hi ding hi. Calvary team hi thei na dinga I Mangpan thuhun a hun te en tha in ei leh ei a tha in ki en tha lei ut huai mama mai hi.
Manager/Coach hoi pen pen neite ihi uh
Cricket khu India ah aki ngaisang mama a tam kimawlna Cricket ah team Captain in sil bangkim a teamte hat leh hat lou ding ama khut ah aki nga phiel hi. Ahin Football khu Cricket bang loutah in lochin losap ding khu a Maneger/Coach ah nasa tah in aki nga/ngam hi. Football Managerte vang football field sung ah muthei in a um sih ua, ahin ateam te ki thutuoh nang, a playerte lah a atalent/asiam na uh um teng teng puoh khiet doh sawm in simjou lou dakkal (hour) tha leh lungtang a seng uhi. A teamte hing guoljou a ahing loching thei na ding in ateam te training na ah, strategies leh team selection tan ah lungsim tam tah seng in a team supporter leh a team ten guoljo na a chep theina ding in pan nasa tah in a la hi. Field a football kipeh tan in jong ama/Coachpa pen poimaw mama mai hi.

Tuni I Mangpa Jesu Christ banga Manager hoi khu a um sih hi. A nuajuite background tuam tuam apat han/call doh in ki thutuoh tah leh lungkhat a Gospel leitung pumpi a puongjah thei ding in a siem khie hi tam khu sap ham ah winning unit diing in a siam khie hi chi thei ahi. Matthew government nasem a siedong (Pro-Roman Government) (Matt 9:9-13) leh Peter Zealot huham tah a Rome government doupa (Mark 3:18). Lungkhat a Manggam a dinga guoljou thei dinga siem khie I Mangpa Jesu ahi hi. Football kipehna ah tam bang ngaidan kibang lou lungsim ki bang lou mite lungkhat a ateam a dinga lungkhat a aluon khawm sah thei kei leh a Maneger/Coachpa khu a losam sa ahi hi. Tunin eite zong manager/Coach hoi mama koi ma gam in a nei ngailou nei I hi uh tuajiah in ipei ding dan aman a hing bawlsah te, igamtat dingdan aman a hing hildan te dan dan in um lei I Coach loupi pa thu manglei I hinkhuo lam I jot na ah I guoljou ngei ngei ding hi football team te a coachpa uh thu leh bawl dan a aum lou chieng ua losapna a tuoh bang in ei zong ei lam hing hil hing coachpa Jesu Christ chi dan a um lou a eima mimal deidan a I um uh leh I losam ngei ngei ding hi.

Defender (Back) poimaw dan:
Football a guoljaw na ding in goal khum mai mai poimaw hi lou hi. Eima goal lam veng siam mama mai ngai hi. Goal tampi khum in eima goal lam veng siam sih ta lei ei khum teng I lang lam ten hing le kia in a guollel I suoh thei thou thou ding hi. Tambang ma in I leitung hinkhuo ah zong na tam tah isem doh in silpha leh silhoi tampi I bawl doh kha thei hi hinan leh eima hinkhuo I innsung, iji/pasal, itate hinkhuo a defender hoi tah ihi lou leh sum bangjat nei in eima thu in bang jata in thupi leizong aw! a topna ah ZERO ki suoh thei mawh hi. I hattuom te uah zong thuhil dihlou tam tah leitung khantou dungjui in a umta hi, ngaidan dih loutam tah, hattuom khu mimal khat hattuom mai bang a gel a ngaidan nei, Pasian sumpi te jah thang ding, chi leh a tuom tuom lom tat ut na ngaidan/eima mimal ngaidan Pasian ngaidan hi ding banga vaw mai ngaidan dih lou tampi te khu I Manager pa deidan bang tah a dar ngam a dar/defence ngai mama mai hi.

Pankhawm (Team Work) poimaw dan
Footbal team pangkhawm thei lou team work siem lou khu a tunga I gen uh ZERO hi ding ahi. Football a guolzaw na dinga poimaw pen pen khu team work/pankhawmna ahi chi lei khiel ding in ka ki gingta sih hi. Football a guolzaw thei na ding in mimal kimawl teng teng in amau uh part chiet gin um tah a bawl leh a hatna teng teng uh janga asep doh uh ngaiding hi. defenders, midfielders, forwards leh goalie amau panmun chiet a siamna teng teng uh toh a sep uh ngai ding hi.

I hattuom sung, Nam sung, Innsung, Society sungte ah eite jong team work pankhawm I siam lou jieh un bangjat vei I losam in bangjat vei I guollel ta uai chi ngaisut lei ut huai isa uhi. Football hin ball lou hi leh zong Team Work siam lou khu puana ahi. Pasian a mithum (Trinity) ngeizong khu kituhuoh tah a nnasem khom ahi. Pasian in eite a hing teeldoh a, Tapa in a sisan manpha tah in eite calvery mual ah hing tan in hagau siengthou in a huntah a tam hundamna loupi tah mai khu pomthei ding in I hinkhuo ah nna ahingsem a vangam tun tan dong hing pui ding hi. “Thumang ding leh Jesu Khrist sisan the tang dinga Hagau suhsiengna zieh a Pa Pasian theilawhna dungzuia telte kungah, hepina leh lungmuonna na kung uah suhpungin umta hen.”(1Pet. 1:2)

Tam teng leh a dang dang te ahing ki gawm khom a tupna lian tah nei leh chitah na liantah nei a ahing pan chieng un World Cup football teamten World Cup a hing dom thei pan uh ahi eite zong Gamchiem lam juon a nichin I pei lai un bangkim bawlthei Yehova Pasian ah ki nga a ama dei banga gamta a lampi I jot ngei ngei uh leh I loching tei tei ding uhi. Tualou in losam sa ZERO hi ding ihi uhi.




Wednesday, 18 June 2014

FIFA WORLD CUP 2014 (BRAZIL) GROUPS AND SCHEDULE




TIME: IST

GROUP A
Mexico, Brazil, Croatia, Cameroon      

GROUP C
Colombia, Greece, Japan, Ivory Coast

GROUP D
Italy, Uruguay, Costa Rica, England

GROUP E
Ecuador, Honduras, Switzerland, France

GROUP F
Argentina, Bosnia-Herzegovina, Iran, Nigeria

GROUP G
Germany, Portugal, United States, Ghana

GROUP H
South Korea, Russia, Belgium, Algeria


FIXTURES OR SCHEDULE:
12/06/14 (Thursday)
13/06 1:30am- Brazil vs Croatia

13/06/14 (Friday)
9:30pm- Mexico vs Cameroon
14/06 12:30am- Spain vs Netherlands
14/06 3:30am- Chile vs Australia

14/06/14 (Saturday)
9:30pm- Colombia vs Greece
15/06 12:30am- Uruguay vs Costa Rica
15/06 3:30am- England vs Italy
15/06 6:30am- Ivory Coast vs Japan

15/06/14 (Sunday)
9:30pm- Switzerland vs Ecuador
16/06 12:30am- France vs Honduras
16/06 3:30am- Argentina vs Bosnia-Herzegovina

16/06/14 (Monday)
9:30pm- Germany vs Portugal
17/06 12:30am- Iran vs Nigeria
17/06 3:30am- Ghana vs United States

17/06/14 (Tuesday)
9:30pm- Belgium vs Algeria
18/06 12:30am- Brazil vs Mexico
18/06 3:30am- Russia vs South Korea

18/06/14 (Wednesday)
9:30pm- Australia vs Netherlands
19/06 12:30am- Spain vs Chile
19/06 3:30am- Cameroon vs Croatia

19/06/14 (Thursday)
9:30pm- Colombia vs Ivory Coast
20/06 12:30am- Uruguay vs England
20/06 3:30am- Japan vs Greece

20/06/14 (friday)
9:30pm- Italy vs Costa Rica
21/06 12:30am- Switzerland vs France
21/06 3:30am- Honduras vs Ecuador

21/06/14 (Saturday)
9:30pm- Argentina vs Iran
22/06 12:30am- Germany vs Ghana
22/06 3:30am- Nigeria vs Bosnia-Herzegovina

22/06/14 (Sunday)
9:30pm- Belgium vs Russia
23/06 12:30am- South Korea vs Algeria
23/06 3:30am- United States vs Portugal

23/06/14 (Monday)
9:30pm- Australia vs Spain
9:30pm- Netherlands vs Chile
24/06 1:30am- Cameroon vs Brazil
24/06 1:30am- Croatia vs Mexico

24/06/14 (Tuesday)
9:30pm- Costa Rica vs England
9:30pm- Italy vs Uruguay
25/06 1:30am- Greece vs Ivory Coast
25/06 1:30am- Japan vs Colombia

25/06/14 (wednesday)
9:30pm- Bosnia-Herzegovina vs Iran
9:30pm- Nigeria vs Argentina
26/06 1:30am- Ecuador vs France
26/06 1:30am- Honduras vs Switzerland

26/06/14 (thursday)
9:30pm- Portugal vs Ghana
9:30pm- United States vs Germany
27/06 1:30am- Algeria vs Russia
27/06 1:30am- South Korea vs Belgium

28/06/14 (saturday)
9:30pm- 1A vs 2B
29/06 1:30am- 1C vs 2D

29/06/14 (sunday)
9:30pm- 1B vs 2A
30/06 1:30am- 1D vs 2C

30/06/14 (monday)
9:30pm- 1E vs 2F
01/07 1:30am- 1G vs 2H

01/07/14 (tuesday)
9:30pm- 1F vs 2E
02/07 1:30am- 1H vs 2G

04/07/14 (friday)
9:30pm- Winner Match 53 vs Winner Match 54
05/07 1:30am- Winner Match 49 vs Winner Match 50

05/07/14 (saturday)
9:30pm- Winner Match 55 vs Winner Match 56
06/07 1:30am- Winner Match 51 vs Winner Match 52

08/07/14 (tuesday)
09/07 1:30am- Winner Match 57 vs Winner Match 58

09/07/14 (wednesday)
10/07 1:30am- Winner Match 59 vs Winner Match


PENTIKOS



                                               
                                                                             
Pentikos khu  I thei chiet sa ma bang un Grik ham ahia sawmngana china ahi mai hi. Juda ten kutpi chi tuom tuom sagi a nei na ua Pentikos khu khat ahi hi. Tam kut khu Peikan kut ki mang jou ni 50 jou nua ajah ahi. Tam kut hun chieng in  bu leh baal Pasian guoljawlna a tan te uh Pasian kungah kipah thugen na in a jang jel uhi. Tam kut khu gingtu masa ten jong ana nit jel uhi. Tam kut ni mama in Hagau Siengthou chiem khu a hing tung ta hi. Tuazieh in Juda kut dang dang te sang in tam khu Kristian te lah ah lar in min a thei thei zaw ta hi. Tam Hagau Seingthou hing tun ding khu Guolnei Joel in kum 400 BC lai in ana gen jou tham ta hi (Joel 2:28-32). Tua leh I Mangpa Jesun jong Hagau pieh ahi ding thu ana ma gen jouta hi (Joh.7:39 14:26, 15:26 Luke 24:49). A Gen lawh sa ma bang un I Mangpa Jesu Christ van a ka tou a Pa jietlam loupi tah a toisanga a um jou nua in Hagau Siengthou khu a hing tung ta hi. A hing tung dan khu Luk in chieng tah in Nasepte bung 2 na ah a hing hil hi.
Hagau Siengthou tung tang I hattuom thugin pi un tam bang in a hing hil hi Thuginpi no. 6 na en lei, Hagau Siengthou Pa leh Tapa a hing kipan khu’n mihingte hundam tang ding in a siam a, a tawnkhielna te leh a dinmun uh jau a huai dan aki thei sah hi.Khrist khu a Mangpa leh a hundam pa a pom thei ngei ding in pui in a thunun a, tuachia dihtat na lam a ga nei ding in amau a lamkai hi.
Thuhuhlui ah Hagau siengthou khu Pasian zah (Agent)dan in a gen hi. Thuhunlui ah hagau seingthou khu a um ngei ahi chi a chieng mama a ahin gen khiet ahi chieng in a masang ah Pasian, Mangpa chite koi ahi jel hi (Gen1:2 1Sam10:10 etc) Pasian hagau, Mangpa hagau chi ahi jel hi. Pasian  zah(Agent) bang mai a gen in um a Pasian a mi thum te lah a khat ahi lam ana muchieng lou uh hi ding dan ahi.
Thuhuntah ah Pentikos nia Hagau hing tunga gingtute ahing tenpi tah jieh leh ahing kaihuai tah jieh ahi dinga Thuhunlui OT lam a hagau hina chieng kuong lou khu gingtuten a hing ki thei chieng ta a Hagau Seingthou khu Pasian a mihing khat ama a naasem hagau dang sanga siengthou jaw Pa leh Tapa toh hina ki bang leh pumkhat ahi chi Thuhun tha bu in a hing tah lang chieng mama tahi.
                  PENTIKOS NIA HAGAU SIENGTHOU NNASEP
Hattuam ding khie:
Pentikost nia Hagau siengthou a hing tun apat in Jerusalem ah hattuam hing ding khie in hangsan tah in Khantanhoi a hing puong khie uhi. Tua leh tuni tan in gingtute leh hattuomte Hagausiengthou in tenpi in hundamna thutah khu a kawl sah ta hi. Tauchin nuajuite, Sawltahte nasep a loching sah ahi. “Hagau Siengthou in a dim ua” chite, damna a tanthu te uh Vansawlsieng in nuajui te lamdang tah a ahutdam dan te imu uhi. Tamte khu shi gap a bang teng bang teng gel lou a nna asep jieh uh ahi. Tunin ei ten I ngap ei? Hagau Siengthou I dei tah tah uai ki ngai sun vai.
Michin poimaw ahi:
I Mangpa Jesu Christ in “Jerusalem khuo pot san sih un” Hagau Siengthou khu Nuajuite dinga a Khantanhoi nnasep na ua a poimaw dan uh Mangpan a thei jiah a Hagau Seingthou chiem khu nga dinga nuajuite thuhil ahi uhi. Taujiah in Pasian nnasem Pastor, Evangelist, Upa, leh Pasian nnasem te teng teng in Hagau Siengthou I poimaw uhi. Taujiah in Hagau Siengthou ngailou khop a Pasian nnasem a I fel mama khah ding uh jau huai mama  mai ahi.
Silbawltheina ahi:
Nuajuite hinkhuo a Hagau Siengthou ahing tun a Hagau Siengthou in a hing thuom  tah in silbawltheina hing nei ua leitung mun chin tenga Pasian thu theipi tu ahing hi thei ua Pasian nna asep na uh ahing hiing ta hi. Tuachin Solomon Mangvang a ki khawm te khu numei leh Pasal tam tah in hing be in tuachin Jerusalem le hakim a pam a mi tam tah jong ahing pei khawm uhi. Tunin Pasian nna isep na ua Hagau Siengthou I nei uai? I nnasepo na hing in I thei uai ? Pasian in a hing jang in I ki thei uai? eima leh eima ki en chien lei ut huai isa uhi.
Pilna ahi:
Peter lah Johan khu mi mawl mama Lekhathei lou ahi uh chi Nasepte ah imu uhi. Ahin Hagau in pilna pie in sermon loupi tah tah a gen khie ua a lekhathot te uh jong Bible ah ahing tel pha ta hi. Khantanhoi Johan Lai at ngei zong mi mawl mama giel ahia ahin Hagau in pilna pie in simnuam um leh ngaisan um mama pen khat ahing hi hi. Tuajieh in Unau tahsa lam a mimawl tah in jong hagau pilna dawn thei mama ana hi dan ahi.
Lemna ahi:
Hattuom ahing din chil lai in a sil nei teng teng uh ki kop thei khop ding in Hagau in amau lah ah nna asem hi. Ki itna, Ki lungsietna, ki lemnate nei in hagau in a lah ua nna asem hi. Khovel lam hi lou in Krista lam ah lungtang mun khat puo khawm in thanuom tah in Pasian a be khawm jel uhi. Ki thangsietna, kimudana, ki lemlouna ten mun a tang jou sih hi. Tuajieh in I gingtu hinkhuo ah jong midang lemthei mawng mawng lou hinkhuo I nei gige leh ki en chien ding poimaw mama mai hi.
I gen seng sih ding ua Penticost hagau nasepte Hagau siengthou khu hikho su lamdang tu, Mikhiel ihi hing ki thei sah tu, thugen leh thunget thei na hing petu, Pasian thu thei chientheina hing pet u ahi. Pentikos nia hagau Siengthou ahing tun tha thei kia na dinga thu mang tah a Jerusalem a ngahtu te bang in eite zong I tahsa leh I hagau dinmun hing dih ta hen lan Pasian nnasep na hiing tah mai a nnasem thei ding in kilan tha va ui. HAGAU  SIENGTHOU KHU PASIAN NNASEP NA DING LEH BANGKIM A IPOIMAW LEH A BULPI PEN AHI.

Saturday, 31 May 2014

TUPNA (Goal) NEI IN BAWL IN



                                 
                                                                                        
Tulai result tuom tuom suoh ahi jieh in khen khat te kipah mama in innsung ah, phungsung ah, hattuam ah, leh adang adng level in kipahpi na vaiguon a ki bawl nasat laitah ahi hi khen khatte lah bang pen tah ka bawl khiel jieh a loching lou ka hia, ana tuachi bawl leng tua hichi lou ma ding hi ven maw,ka nu leh kapa thu ana ngai leng hichi lou ma ding hiven maw chia kisia lah bei lou in mun chin ah tam thu ma ki ha gen pen hi. Ahin koi jong leitunga um ihi lai jieh in lungkimna um lou hi. Avangpha/loching te jong a gen ding bei lou a vaangsie/losam te jonga gen ding bei lou hi. A hausate jong a deina bei lou a jawng mama te jong I deina bei lou Lungkimna um lou khovel ana kichi khu ahi. Ahin tunia kagen ut pen khu ahi leh I laisim na ahi ta in silkhat pou pou isep I bawl ah Tupna (goal)nei in bawl lei chi ahi.

Tup ki chien um loua thau mawh kap kap ten thautang a seng thon mai mai lel ding uhi.Tup kichien khat neia thau I kap chieng in I thau long in hei lam ngat dinga bang thau tang zah ding ahiei chi ihing thei chieng dinga thau tang khat mai mai jong manpha tah in I zang thei ding hi. Pawl sil ah zong tum bih nei lou pawlpi ki chi khu ding ve sam leh jong bang bawl ding e chi a thei sih dinga a chau deu deu dinga atop ah pawlpi a idin ve mai mai a bangma a phattuomna um sih chi hun a hing tung thei hi.Lekha simlai (student) te zong tup nei lou a min lekhasim na chia sim mai mai ten kum tam tah sung a thautang(sum leh pai) khu umjie um lou in a kap bei mai mai te ahi uhi. Bangma a kap kha sih ua, a kap khat sun sun a um leh jong ama ua dinga poi maw lou jah thei lou ahi lel hi.Tam bang te khu sangtah jil nan uh leh jong panna um lou Certificate ban nei dang nei lou kichi te ahing suoh thei lel hi.

Tup kichien nei loua pei mikhat, pawl khat khu a pei sot pou leh a buai deu deu ding chi laigielmi ten ana gen uhi. Tup mumal nei lou mihing khu a inn a pat in a pawt khe dinga hei lam juon ding, hei lam not dinig chi zong thei lou in thawm ging/husa ngai deu deu na lam ah moh lut ringawt van in tambang te khu I Kristian hinkhua a dinga jong sil jau huai leh dei huai lou mama te lah a khat ahi hi. Ajieh chu lungsim mumal nei lou, bawl ding sep ding tup bih nei lout e khu hemna a pua masa pen te ana hi leng uhi.
Mihing khu I hanta khu tasa let leh tahsa neu thu ahi sih hi, tua sang in tupna let leh neu nei lam ah aki nga jaw chi lekha giel tuten ana chi uhi. Leitunga mi loching kichi a tamzaw mama te khu a bantha hat lian mama nei, milain mama, thagum hat mama te mai mai hi lou in asilbawl a siltup khu sil hi thei, tangtung thei ahi chi pom a tuami khu a tah suo som a lungke lou a pan late ana hi zaw hi. Tupna(goal) kichien nei kichi khu lampi hing kohmu tu ahia lampi umlouna ah jong lampi hing siam sah thei ahi.

 Numei Tennis ki mawlsiam mama mai meelhoi miten a meel mai mai zong a et ut mai uh Maria Sarapavo zong khu a tangthu I sim chieng in mi nuamsa mama hi lou in tupna kichien neia tam a tupna khu sil tung thei sil hi thei ahi chi thei a khum a tupna tan a tun masang a hamsat na tuam tuam pal gal kai mi ahi hi. Tamte jieh in tamtan hing tung thei ana hi dan ahi. Amanun “zona tomnou khat tan thei nang in kidouna sim seng lou pal gal kai a ngai hi” ana chi hi. Aman kapan a hing thuhil na “na sil tup hithei/tangtung thei a hia tum in lan na lochin masang lungke lou in bawl in” chia ang thuhil in nasa tah in tam tan ka tung thei na ding in thahatna hing pie hi achi hi. Tun ama khu Tennis player khat mai mai hita lou in United Nation Devolopment Programme lawchin theina ding in UN goodwill Ambassador dinmun ah koi in a um hiel tahi. Tamte teng teng khu I gensa ma bang in tupna kichien tah neia pei khawm a khum tupna khu aman jou thei ahi chi ki muanga khumi a lochin thei na dinga lungke loua apan jieh te ahi hi.

Tualai nulehpa et kawlna nuaia Lekhasim a khosa/hing lai Khanglaiten  nikhat ni chieng nulehpa et kawlna nuai a pat a ipot doh a eima kenga I hing din hun khu hing um mama ding ahi. Tuajiah in tup mumal nei lou a hinkhuo mang/jang mihing ading in nikhat ni chieng in khovel khu ningkiteel um, beidon huai,genthei leh hasiatna gam ahing hi thei ahi. Isil tup khu bang chih hun a loching ding I hiei chi ithei jou sih uhi ahin I tun hun hun ahi mai ding hi. Zingchieng maw, Thaichieng maw, kum 10 jou, kum 5 jou, kum 3 jouchieng chi gen thei a um sih ding hi ahin bang hita keh zong tam I siltup khu I tun masang khu pei mai ding ahi.

Ahin siltup lochinna kawltu ihi sih uh chi khu I ki thei gige poimaw hi, sui nei, tupnei a ipei na uah a ut na tan ah hing khawl sah thei a um hi chi manghil lou khu sil poi maw mama khat ahing hi ding hi. Tua khu bangkim tunga thunei Pasian tungnung pen ahi hi. Ama thei gige kawm a siltup te I peipi leh I lampi khu a hing vang ding ahi chi manghil sih va ui.